Griekenland kent drie hoofdvakanties: een lange zomervakantie van ongeveer drie maanden, een kerstvakantie van twee weken en een paasvakantie van twee weken rond het orthodoxe Pasen. Daarnaast zijn er losse nationale feestdagen, maar geen echte herfstvakantie. Het grootste deel van de vrije tijd zit in de zomer. Hieronder staat het complete beeld: de vakanties, de lange zomer, het ontbreken van een herfstvakantie, orthodox Pasen, de nationale feestdagen, de eilanddrukte en de manier waarop Griekenland met verzuim omgaat.
De drie hoofdvakanties
Het Griekse schooljaar concentreert de rust in enkele grote blokken: de zomer van ongeveer twaalf weken, twee weken rond Kerst en twee weken rond Pasen. Korte tussenvakanties passen niet in die opzet. Daarmee lijkt Griekenland qua ritme meer op Italië dan op Nederland: beide Zuid-Europese landen combineren een zeer lange zomer met weinig korte onderbrekingen en leunen sterk op religieuze feestdagen, terwijl Nederland juist een korte zomer met meerdere gespreide vakanties kent.
De lange zomer als hoofdvakantie
De zomervakantie loopt van half juni tot begin september, een van de langste van Europa. De belangrijkste reden is de zomerhitte: met temperaturen die in juli en augustus ver boven de dertig graden uitkomen en veel schoolgebouwen zonder koeling, is lesgeven in de middag nauwelijks verantwoord. Een lange zomerstop is daarmee vooral een praktische aanpassing aan het klimaat. Daarnaast is de lange zomer cultureel verankerd: het Griekse jaarritme draait om een rustige zomerperiode waarin ook veel werkenden verlof nemen, en het toerisme versterkt dat patroon. Zo past de Griekse zomer in het bredere Zuid-Europese beeld van Italië, Spanje en Portugal.
Geen echte herfstvakantie
Griekenland kent geen aaneengesloten herfstweek zoals Noordwest-Europa. In plaats daarvan onderbreken enkele losse nationale feestdagen het najaar, met een sterke historische lading, maar zonder samenhangende vakantieweek. Voor gezinnen levert dat hooguit een lang weekend op, geen reisweek. Doordat de herfstvakantie ontbreekt, loopt het eerste trimester lang door tussen de start van het schooljaar en Kerst. Dat is een bewuste keuze van de centrale kalender, anders dan in landen die na zeven à acht weken een onderbreking inlassen. Dit ontbreken van korte breaks deelt Griekenland met Portugal.
Orthodox Pasen
Pasen bepaalt een van de twee lange tussenvakanties en valt vaak op een andere datum dan het westerse Pasen. De orthodoxe kerk berekent Pasen volgens een eigen methode, waardoor het meestal later valt en het verschil van enkele dagen tot enkele weken kan oplopen; de Griekse schoolvakantie volgt die orthodoxe datum. Pasen is in Griekenland religieus en cultureel zwaarder dan Kerst, met een week vol kerkdiensten, vasten en familiebijeenkomsten die uitmondt in het paasweekend. Een vakantie van twee weken geeft gezinnen de ruimte om terug te keren naar hun herkomstdorp of -eiland en de volle feestperiode mee te maken. Omdat de paasdatum jaarlijks verschuift, is dit de enige Griekse schoolvakantie die sterk van plaats verandert, tussen eind maart en mei; de rest van de kalender ligt vaster.
Nationale feestdagen
Naast de vakanties geven enkele nationale feestdagen losse vrije schooldagen. De twee grootste zijn de Onafhankelijkheidsdag op 25 maart en de Ochi-dag op 28 oktober, beide met parades en schoolvrij en diep verankerd in de Griekse identiteit. Bijzonder is de Dag van de Drie Hiërarchen op 30 januari, een aan onderwijs en cultuur gewijde feestdag waarop de scholen dicht zijn: een eigen, op school gericht feest. Daarnaast wegen de religieuze feestdagen rond orthodox Pasen zwaar. Welke feestdagen in een jaar op een schooldag vallen, verschilt per jaar.
Drukte op de eilanden
De zomervakantie veroorzaakt de grootste drukte op de eilanden, met Pasen als tweede piek. Doordat de zomer zich over bijna drie maanden uitstrekt, kennen de eilanden geen enkele piekweek maar een aaneengesloten hoogseizoen: Grieken van het vasteland reizen naar hun eiland van herkomst of naar populaire bestemmingen, terwijl het internationale zon-toerisme dezelfde maanden vult. Het knelpunt zijn de veerboten, want de bereikbaarheid hangt grotendeels af van afvaarten vanuit havens als Piraeus; in juli en augustus zijn die volgeboekt en lopen de prijzen op. Na de zomer levert de paasvakantie de grootste reisbeweging op, wanneer gezinnen terugkeren voor het belangrijkste familiefeest van het jaar. Welke periodes het rustigst zijn, is te bekijken met de druktekaart.
Schoolverzuim
Een ouder mag per schooljaar in totaal vijf dagen afwezigheid verantwoorden, met telkens hooguit twee opeenvolgende dagen. Daarboven is een doktersverklaring nodig, in te leveren binnen tien dagen, anders blijft het verzuim ongerechtvaardigd. Los daarvan geldt een absentielimiet: Griekenland koppelt het overgaan aan een maximum aantal afwezigheden over het hele jaar, gerechtvaardigd en ongerechtvaardigd samen. Wordt die grens overschreden, dan kan de leerling het jaar niet regulier afsluiten en moet het overdoen; alleen zware medische gevallen tellen tot een bepaald aantal dagen niet mee. Een vakantiereis geldt niet als geldige reden, en de uren tellen mee in de limiet. De sanctie is dus schoolintern en niet financieel, maar voor een gezin weegt vooral het gevaar van leerachterstand. Het bredere beeld staat in het overzicht van de strengste landen.
Zelf de data nakijken
De actuele data staan op de pagina over schoolvakanties in Griekenland.